Tin tức

  Thống kê truy cập
Đang truy cập
Lượt truy cập
  CÂY CHÈ TÂN CƯƠNG CÓ NGUỒN GỐC TỪ PHÚ THỌ

          Theo tài liệu khảo sát di tích lịch sử văn hóa năm 1997 của Sở Văn hóa Thông tin và thể thao tỉnh Thái Nguyên, tại xã Tân Cương, thành phố Thái Nguyên,  tỉnh Thái Nguyên có ngôi đình thờ Nguyễn Đình Tuân (tức cụ Nghè Sổ). Cụ sinh năm 1867 tại kẻ Sổ - nay thuộc xã Mai Đình, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Ninh; đỗ Tiến sĩ năm 1901; mất năm 1941) là Tuần phủ tỉnh Thái Nguyên từ năm 1918.

          Sở dĩ quan Tuần phủ được thờ làm Thành Hoàng làng vì khi đó cụ là người cho phép thành lập xã Tân Cương và còn hay giao du, kết bạn với các nhà nho ở xã đó. Để tỏ lòng biết ơn và ngưỡng mộ cụ, nhân dân xã Tân Cương đã tôn cụ Nghè Sổ là Thành Hoàng làng và thờ cụ tại đình Tân Cương.

          Theo truyền ngôn kể lại thì thời ấy, vùng đất Tân Cương còn hoang vu, rậm rạp; chuyện hổ về làng bắt lợn, ăn trâu xảy ra là chuyện thường. Dân khai phá núi đồi quanh năm để trồng cấy nhưng cuộc sống vẫn khó khăn cơ cực. Xuất phát từ sự sống đầy khó khăn đó, cụ Nghè Sổ đã gợi ý cho dân làng Tân Cương đem giống chè từ Phú Thọ về trồng. Theo chỉ dẫn của cụ Nghè, cụ Đội Năm là Tiên chỉ của xã đã cùng một số thanh niên khỏe mạnh ở địa phương tìm sang đất Phú Thọ (vùng đát này thuộc Phú Hộ) để xin chè giống. Cụ Đội Năm tên thật là Vũ Văn Hiệt sinh năm 1883, mất năm Ất Dậu (1945),  quê xã Bạch Xam, huyện Mỹ Hào, tỉnh Hưng Yên. Do giỏi nghề cơ khí nên thực dân Pháp đã tuyển cụ vào làm đội trưởng nghề đúc khuôn các chi tiết về máy bay nên còn có tên gọi là Đội Năm. Khi lên vùng Tân Cương sinh sống, nhờ có uy tín nên cụ được bầu làm Tiên chỉ của làng. Từ những cây chè đầu tiên, trải qua thời gian nhiều vườn chè đã được mọc lên ở vùng Tân Cương. Năm 1925, cụ Đội Năm mở xưởng chế biến chè, rồi vươn ra tỉnh lỵ Thái Nguyên mở hiệu bán chè, đặt địa chỉ giao dịch tại 3 kỳ trong nước. Năm 1935, cụ Đội Năm đã mang chè đi thi tại Đấu Xảo (Hà Nội) và đoạt giải nhất. Một số thương gia ở Ấn Độ đã nhập hàng chục tấn chè Tân Cương. Từ đó đến nay, nhân dân Tân Cương suy tôn cụ là ông Tổ làng chè Tân Cương.

          Cụ là người đầu tiên đưa giống chè Phú Thọ về trồng và phát triển thành làng nghề truyền thống ở Thái Nguyên. Xưởng chế biến chè của cụ thời đó lúc nào cũng có từ 40 đến 50 người công nhân thu hái, sao chế. Chè Tân Cương được đóng gói thành phẩm với nhãn hiệu Con Hạc ngon nổi tiếng, vượt ra cả thị trường ở nước ngoài. Cùng với việc khai khẩn đất đai, phát triển nông nghiệp chủ yếu là trồng chè; cụ Đội Năm lập trường mời thầy dạy học cho con em trong xã.

Cảm kích với tấm lòng của cụ; dân làng Tân Cương thời đó đã tặng cụ bức hoành phi có 4 chữ: “  Quân tử Vũ bản ” và một câu đối:

Di dân bất di phong, di dân bất dị, đồng tâm khai hóa khánh tương lai

Tụ nghĩa hà nan, hướng tụ nghĩa hà nan, nhất chí quán thâu minh thế viễn

        (Di dân không mất đi tinh thần, phong tục, đồng lòng khai hóa hướng tương lai

Tụ nghĩa gian nan, chí hướng cũng gian nan trước sau ăn ở  trong sáng, vững bền )

Các nhà nghiên cứu lịch sử, văn hóa và cả những người quan tâm đến ông Tổ nghề chè Tân Cương đều đánh giá cao sự kiện gặp gỡ giữa ông nghè Sổ Nguyễn Đình Tuân và ông đội Năm Vũ Văn Hiệt . Trước đó, ông nghè Sổ đã kết bạn, giao du với các nhân sĩ Đông kinh nghĩa thục, tham gia dạy học, truyền bá ý thức tư tưởng canh tân. Tuy trải qua nhiều truân chuyên, song chỉ khi đến đất Thái Nguyên (1918) ông Nghè Sổ đã gặp được ông Đội Năm, mới phát huy được phần nào ý tưởng trồng cây chè thành hàng nông sản. Trong khi đó một người như ông Đội Năm thuần chất người dân lao động, bị Pháp bắt đi phu làm thợ đúc; khi lên vùng đất Tân Cương, đã được ông nghè Sổ tiếp sức để sang Phú Thọ lấy giống chè và đã trồng thành công loại cây được nhiều người yêu mến, ưa thích dùng như cơm ăn nước uống hàng ngày, làm nên thương hiệu chè Con Hạc Tân Cương nổi tiếng.

 ( Dựa theo tài liệu của Nguyễn Hưng - Sở VHTT&DL Tỉnh Thái Nguyên ).

 

 Hơn 1 thế kỷ đã trôi qua,chè Tân Cương ( Thái Nguyên ) có nguồn gốc từ Phú Thọ đã xứng danh “ Đệ nhất danh trà ” không chỉ trở thành thương hiệu của tỉnh Thái Nguyên mà còn là sản phẩm nổi tiếng của cả quốc gia, dân tộc. “  Ôn cố tri tân ”, nhắc chuyện xưa để thấy được ngày nay chúng ta phải làm gì để chè Phú Thọ sớm có thương hiệu quốc gia như chính vùng Đất Tổ đã sinh ra nó./.

                                                                         

 

                                                                           Tháng 6/ 2018

                                                                                  P.B.K

 * Địa chỉ liên hệ:  Phạm Bá Khiêm - Chủ tịch Hội VNDG tỉnh Phú Thọ.

Số nhà 55A, phố Hàn Thuyên, tổ 6, khu Tân Tiến, phường Tân Dân, TP Việt trì, tỉnh Phú Thọ. SDĐ: 0913351845. Email: phambakhiemvhpt@gmail.com

 

 

Gửi ý kiến phản hồi

Họ và tên
Email
Nội dung
 
 
 
  Bài viết mới
  Hoạt động đó đây
  Hỗ trợ trực tuyến
Hỗ trợ trực tuyến 2
Tư vấn tạo web
Hỗ trợ trực tuyến 1
Tư vấn tạo web

Hội Khoa học kỹ thuật Lâm nghiệp Phú Thọ

Số 1518 Đại lộ Hùng Vương phường Gia Cẩm thành phố Việt Trì tỉnh Phú Thọ

Trưởng ban nội dung: Lương Văn Thắng. Phó ban Thường trực: Phùng Văn Vinh.
 Chủ nhiêm Website: Kỹ sư Lâm nghiệp Trần Ngọc Cường
Điện thoại : 02103 818 567 -  Email : cuonglnpt@gmail.com
Bản quyền thuộc Hội Khoa học kỹ thuật Lâm nghiệp Phú Thọ